Kotlin có thư viện collection rất mạnh với các hàm filter, map, groupBy, sortedBy. Đây là kỹ năng dùng hằng ngày khi xử lý dữ liệu trong ứng dụng Android.

45 phútTrung cấp
Bạn sẽ học được
  • List, MutableList, Set, Map
  • Hàm bậc cao và lambda
  • filter, map, sortedBy, groupBy
  • Hàm mở rộng (extension)

Cơ sở lý thuyết

Kotlin coi hàm là giá trị: có thể lưu vào biến, truyền làm tham số (hàm bậc cao). Lambda là hàm không tên viết gọn trong ngoặc nhọn; nếu chỉ có một tham số, dùng tên ngầm định it.

  • Thư viện chuẩn phân biệt collection chỉ đọc (List, Set, Map) và có thể thay đổi (MutableList...), giúp kiểm soát nơi được phép sửa dữ liệu.
  • Các thao tác filter, map, groupBy tạo collection mới thay vì sửa collection cũ (phong cách hàm).
  • Sequence xử lý lười từng phần tử, hiệu quả khi dữ liệu lớn hoặc chuỗi thao tác dài.
  • Hàm mở rộng thêm phương thức cho lớp có sẵn mà không cần kế thừa; thực chất là hàm tĩnh nhận đối tượng làm tham số đầu tiên.
  • Hàm phạm vi (let, apply, also, run, with) viết gọn các thao tác trên một đối tượng.

Collection

val ds = listOf(SinhVien("SV01", "Lan", 9.0), SinhVien("SV02", "Minh", 6.5), SinhVien("SV03", "Hà", 8.0))
val gioi = ds.filter { it.diem >= 8 }.map { it.ten }        // [Lan, Hà]
val tb = ds.map { it.diem }.average()
val theoLoai = ds.groupBy { if (it.diem >= 8) "Giỏi" else "Khác" }
val sapXep = ds.sortedByDescending { it.diem }
val m = mutableListOf<String>(); m += "mới"

Extension

fun String.vietHoaDau() = split(" ").joinToString(" ") { it.replaceFirstChar(Char::uppercase) }
println("nguyễn văn an".vietHoaDau())

Ứng dụng thực tế

Bài toán: từ danh sách giao dịch ví điện tử trong tháng, lập báo cáo chi tiêu theo danh mục và cảnh báo danh mục vượt ngân sách:

data class GiaoDich(val danhMuc: String, val soTien: Long)
val nganSach = mapOf("Ăn uống" to 3_000_000L, "Đi lại" to 800_000L)

fun baoCao(ds: List<GiaoDich>) = ds
    .groupBy { it.danhMuc }
    .mapValues { (_, gd) -> gd.sumOf { it.soTien } }
    .toList()
    .sortedByDescending { it.second }
    .map { (dm, tong) ->
        val vuot = nganSach[dm]?.let { tong > it } ?: false
        dm + ": " + tong + (if (vuot) " ⚠ vượt ngân sách" else "")
    }
Thực hành
  1. Tính điểm trung bình theo từng lớp bằng groupBy.
  2. Viết extension Double.lamTron(n).
  3. Tìm sinh viên điểm cao nhất bằng maxByOrNull.
Tóm tắt bài học
  • listOf chỉ đọc, mutableListOf thay đổi được.
  • filter, map, groupBy xử lý dữ liệu gọn.
  • Extension thêm hàm cho lớp có sẵn.