HTML là ngôn ngữ nền tảng của mọi trang web. Bài này giải thích HTML là gì, một trang web được cấu tạo ra sao và trình duyệt hiển thị nó như thế nào.

20 phútCơ bản
Bạn sẽ học được
  • Hiểu HTML là ngôn ngữ đánh dấu
  • Nhận biết cấu trúc một tài liệu HTML
  • Phân biệt thẻ, phần tử và nội dung
  • Biết lịch sử ngắn và chuẩn HTML hiện nay
Thuật ngữ cần biết
HTML
HyperText Markup Language: ngôn ngữ đánh dấu siêu văn bản.
Thẻ (tag)
Từ khóa đặt trong dấu < >, ví dụ <p>.
Phần tử (element)
Thẻ mở + nội dung + thẻ đóng.
Trình duyệt
Chương trình đọc HTML và hiển thị trang web: Chrome, Edge, Firefox, Safari.

Một số khái niệm

HTML không phải ngôn ngữ lập trình mà là ngôn ngữ đánh dấu: bạn dùng thẻ để “dán nhãn” cho từng phần nội dung, cho trình duyệt biết đâu là tiêu đề, đoạn văn, liên kết, hình ảnh. HTML lo cấu trúc, CSS lo trình bày, JavaScript lo hành vi: ba công nghệ này tạo nên mọi trang web.

HTML do Tim Berners-Lee đề xuất năm 1991. Phiên bản lớn cuối cùng có số là HTML5 (2014); nay HTML được WHATWG phát triển liên tục dưới tên HTML Living Standard, không đánh số phiên bản nữa.

Cấu trúc một trang HTML

<!DOCTYPE html>
<html lang="vi">
<head>
  <meta charset="UTF-8">
  <title>Trang đầu tiên</title>
</head>
<body>
  <h1>Xin chào</h1>
  <p>Đây là trang web đầu tiên của tôi.</p>
</body>
</html>
Thành phầnÝ nghĩa
<!DOCTYPE html>Khai báo đây là tài liệu HTML5
<html lang="vi">Phần tử gốc, ngôn ngữ tiếng Việt
<head>Thông tin về trang (không hiển thị): tiêu đề tab, mã hóa
<body>Nội dung hiển thị trên trang

Trình duyệt hiển thị ra sao?

<h1>Xin chào</h1>
<p>Đây là trang web đầu tiên của tôi.</p>
Kết quả hiển thị

Xin chào

Đây là trang web đầu tiên của tôi.

Trình duyệt không hiển thị các thẻ, chỉ dùng thẻ để quyết định cách trình bày nội dung.

Cây phần tử

Các phần tử lồng nhau tạo thành cây: html chứa head và body; body chứa h1, p... Cây này gọi là DOM, là nơi CSS và JavaScript “bám” vào để định dạng và điều khiển trang.

Mẹo hay

Nhấp chuột phải trên một trang web bất kỳ, chọn Xem nguồn trang (Ctrl+U) hoặc Kiểm tra (F12) để xem HTML của trang đó: cách học rất nhanh.

Lưu ý

Luôn khai báo <meta charset="UTF-8">, nếu không tiếng Việt có dấu có thể bị lỗi phông.

Thực hành
  1. Mở trang tuhoctin.net, nhấn Ctrl+U và tìm thẻ <title>.
  2. Kể tên ba công nghệ tạo nên trang web và vai trò của từng cái.
  3. Vẽ cây phần tử của trang mẫu ở trên.
Tóm tắt bài học
  • HTML đánh dấu cấu trúc nội dung trang web.
  • Trang gồm DOCTYPE, html, head, body.
  • HTML hiện là Living Standard.
  • Trình duyệt đọc thẻ và hiển thị nội dung.