Khi ứng dụng lớn dần, cần tách giao diện khỏi logic. ViewModel giữ dữ liệu khi xoay màn hình và là trung tâm của kiến trúc MVVM được Google khuyến nghị.

55 phútNâng cao
Bạn sẽ học được
  • Vấn đề khi để logic trong giao diện
  • ViewModel và StateFlow
  • Thu thập state trong Compose
  • Kiến trúc nhiều tầng

Cơ sở lý thuyết

MVVM (Model – View – ViewModel) tách ứng dụng thành: View (giao diện Compose, chỉ hiển thị và gửi sự kiện), ViewModel (giữ trạng thái giao diện, xử lý logic trình bày), Model/Data (repository, CSDL, API). Google khuyến nghị kiến trúc ba tầng: UI layer – Domain layer (tùy chọn) – Data layer.

  • ViewModel tồn tại lâu hơn Activity: không bị hủy khi xoay màn hình, chỉ bị hủy khi người dùng thật sự rời màn hình.
  • UiState gom toàn bộ trạng thái màn hình thành một đối tượng bất biến; giao diện là hàm thuần của UiState, dễ kiểm thử.
  • StateFlow là luồng dữ liệu nóng luôn có giá trị hiện tại, phát giá trị mới khi trạng thái đổi; giao diện thu thập bằng collectAsStateWithLifecycle (tự dừng khi ứng dụng chạy nền).
  • Repository là nguồn dữ liệu duy nhất cho ViewModel, che giấu việc dữ liệu đến từ mạng hay CSDL cục bộ.

ViewModel

data class UiState(val ds: List<SinhVien> = emptyList(), val dangTai: Boolean = false)

class SinhVienViewModel : ViewModel() {
    private val _ui = MutableStateFlow(UiState())
    val ui: StateFlow<UiState> = _ui.asStateFlow()
    fun them(sv: SinhVien) = _ui.update { it.copy(ds = it.ds + sv) }
}

@Composable
fun ManHinh(vm: SinhVienViewModel = viewModel()) {
    val ui by vm.ui.collectAsStateWithLifecycle()
    LazyColumn { items(ui.ds) { Text(it.ten) } }
}

Các tầng

TầngThành phầnVai trò
UIComposableHiển thị state, gửi sự kiện
ViewModelStateFlowGiữ state, xử lý sự kiện
DataRepository, Room, RetrofitLấy và lưu dữ liệu

Ứng dụng thực tế

Bài toán: màn hình tra cứu điểm có ba trạng thái rõ ràng. Mô hình hóa bằng sealed interface giúp giao diện không bao giờ hiển thị sai (ví dụ vừa quay "đang tải" vừa hiện lỗi):

sealed interface DiemUi {
    data object DangTai : DiemUi
    data class CoDuLieu(val ds: List<KetQua>, val gpa: Double) : DiemUi
    data class Loi(val thongBao: String) : DiemUi
}
class DiemViewModel(private val repo: DiemRepository) : ViewModel() {
    val ui: StateFlow<DiemUi> = repo.ketQua()
        .map<List<KetQua>, DiemUi> { DiemUi.CoDuLieu(it, it.map { k -> k.diem4 * k.tinChi }.sum() / it.sumOf { k -> k.tinChi }) }
        .catch { emit(DiemUi.Loi(it.message ?: "Lỗi")) }
        .stateIn(viewModelScope, SharingStarted.WhileSubscribed(5000), DiemUi.DangTai)
}
Thực hành
  1. Chuyển danh sách sinh viên vào ViewModel.
  2. Thêm trạng thái đang tải và lỗi vào UiState.
  3. Xoay màn hình và kiểm tra dữ liệu không mất.
Tóm tắt bài học
  • ViewModel tách logic khỏi giao diện.
  • StateFlow phát state cho UI.
  • UI – ViewModel – Data là kiến trúc khuyến nghị.