Laravel có sẵn hệ thống xác thực. Bài này cài starter kit để có đăng ký, đăng nhập, quên mật khẩu, rồi bảo vệ trang bằng middleware và phân quyền bằng Gate, Policy.

60 phútTrung cấp
Bạn sẽ học được
  • Cài starter kit xác thực
  • Middleware auth
  • Lấy người dùng hiện tại
  • Gate, Policy phân quyền

Cơ sở lý thuyết

Xác thực (authentication) trả lời "bạn là ai"; phân quyền (authorization) trả lời "bạn được làm gì". Laravel xác thực web bằng phiên: sau khi đăng nhập, ID phiên lưu trong cookie mã hóa, dữ liệu phiên lưu ở máy chủ.

  • Mật khẩu được băm bằng bcrypt/Argon2 (hàm một chiều, có muối, cố ý chậm) – không thể giải ngược kể cả khi lộ CSDL.
  • Tái tạo ID phiên sau khi đăng nhập để chống tấn công cố định phiên (session fixation).
  • Mô hình phân quyền: RBAC (theo vai trò: admin, giảng viên, sinh viên) và theo thuộc tính/quyền sở hữu (chỉ người tạo được sửa bài).
  • Gate cho quyền chung không gắn model; Policy nhóm quyền theo một model (view, update, delete).
  • Nguyên tắc đặc quyền tối thiểu: mỗi người dùng chỉ có quyền tối thiểu cần cho công việc.

Xác thực

  • Tạo dự án mới bằng laravel new và chọn một starter kit (Livewire, React hoặc Vue) để có sẵn các trang đăng nhập, đăng ký.
  • Dự án có sẵn: dùng các gói xác thực chính thức theo tài liệu Laravel.
Route::middleware('auth')->group(function () {
    Route::resource('sinhvien', SinhVienController::class);
});

$user = auth()->user();          // người dùng đang đăng nhập
@auth Xin chào {{ auth()->user()->name }} @endauth

Phân quyền

// app/Providers/AppServiceProvider.php
Gate::define('quan-tri', fn (User $u) => $u->vai_tro === 'admin');

// Controller hoặc route
Gate::authorize('quan-tri');
Route::delete('/sinhvien/{sinhvien}', ...)->can('quan-tri');

// Blade
@can('quan-tri') <button>Xóa</button> @endcan

Với quyền gắn theo từng model (ai được sửa bài viết của ai), dùng Policy: php artisan make:policy SinhVienPolicy --model=SinhVien.

Ứng dụng thực tế

Bài toán: hệ thống nhập điểm: giảng viên chỉ được sửa điểm lớp mình dạy và chỉ trước hạn khóa sổ; trưởng khoa được xem mọi lớp trong khoa. Viết Policy:

class LopHocPhanPolicy
{
    public function view(User $u, LopHocPhan $lop): bool
    {
        return $u->id === $lop->giang_vien_id
            || ($u->la_truong_khoa && $u->khoa_id === $lop->khoa_id);
    }
    public function nhapDiem(User $u, LopHocPhan $lop): bool
    {
        return $u->id === $lop->giang_vien_id && now()->lt($lop->han_khoa_so);
    }
}
// Controller: Gate::authorize('nhapDiem', $lop);   → 403 nếu không đủ quyền
// Blade: @can('nhapDiem', $lop) <button>Lưu điểm</button> @endcan
Thực hành
  1. Thêm đăng nhập cho ứng dụng.
  2. Chỉ người đăng nhập mới thêm, sửa sinh viên.
  3. Chỉ admin được xóa.
Tóm tắt bài học
  • Starter kit có sẵn xác thực.
  • Middleware auth bảo vệ trang.
  • Gate, Policy phân quyền.