Lớp string của C++ thay thế mảng ký tự kiểu C, an toàn và tiện lợi hơn. Bài này trình bày các thao tác chuỗi thường dùng, chuyển đổi số – chuỗi và string_view.

45 phútTrung cấp
Bạn sẽ học được
  • Khởi tạo, nối, so sánh chuỗi
  • find, substr, replace, erase
  • Chuyển đổi to_string, stoi
  • stringstream tách từ, string_view

Cơ sở lý thuyết

std::string là lớp quản lý chuỗi ký tự trên heap theo RAII: tự cấp phát, mở rộng, giải phóng; biết độ dài (không cần ký tự kết thúc \0 như chuỗi C). Nhiều cài đặt có tối ưu chuỗi ngắn (SSO): chuỗi ngắn lưu ngay trong đối tượng, không cấp phát heap.

  • Chuỗi kiểu C (char*) dễ gây tràn bộ đệm (strcpy, gets) – nguyên nhân của nhiều lỗ hổng bảo mật; tránh dùng trong mã mới.
  • string_view (C++17): "cửa sổ" chỉ đọc vào chuỗi có sẵn, không sao chép; lưu ý không để string_view sống lâu hơn chuỗi gốc.
  • Mã hóa ký tự: std::string lưu byte; chữ tiếng Việt UTF-8 chiếm 2–4 byte nên size() khác số ký tự.
  • Độ phức tạp: find O(n·m) trường hợp xấu; nối += trung bình O(độ dài thêm).

Thao tác chuỗi

#include <string>
#include <sstream>
string s = "Tu hoc tin";
s += " .net";
cout << s.size() << " " << s.find("hoc") << " " << s.substr(3, 3) << "\n";
s.replace(0, 2, "TU");
int n = stoi("123"); double d = stod("3.5"); string t = to_string(42);

stringstream ss("nguyen van an");
string tu; vector<string> ds;
while (ss >> tu) ds.push_back(tu);

for (char& c : s) c = toupper(c);      // chỉ đúng với ký tự ASCII

std::string_view (C++17) xem một phần chuỗi mà không sao chép, phù hợp làm tham số hàm chỉ đọc.

Tiếng Việt

string lưu byte (UTF-8), một chữ có dấu chiếm nhiều byte nên size() không bằng số ký tự và toupper không xử lý chữ có dấu. Với văn bản tiếng Việt, cần thư viện chuyên dụng (ICU) hoặc xử lý ở ngôn ngữ khác như Python.

Ứng dụng thực tế

Bài toán: kiểm tra mật khẩu đáp ứng chính sách bảo mật của trường (≥ 8 ký tự, có chữ hoa, chữ thường, chữ số, ký tự đặc biệt, không chứa tên đăng nhập):

#include <cctype>
#include <string_view>
bool matKhauManh(string_view mk, string_view tenDangNhap) {
    if (mk.size() < 8) return false;
    bool hoa = false, thuong = false, so = false, dacBiet = false;
    for (unsigned char c : mk) {
        if (isupper(c)) hoa = true;
        else if (islower(c)) thuong = true;
        else if (isdigit(c)) so = true;
        else dacBiet = true;
    }
    bool chuaTen = !tenDangNhap.empty() && mk.find(tenDangNhap) != string_view::npos;
    return hoa && thuong && so && dacBiet && !chuaTen;
}
Thực hành
  1. Đếm số từ trong một câu.
  2. Chuẩn hóa xâu: bỏ khoảng trắng thừa.
  3. Kiểm tra xâu đối xứng.
Tóm tắt bài học
  • string an toàn hơn mảng char.
  • find, substr, replace thao tác chuỗi.
  • stringstream tách từ tiện lợi.