Phương thức (hàm) đóng gói một xử lý để dùng lại. Bài này trình bày khai báo phương thức, tham số, giá trị trả về, tham số mặc định, ref/out, nạp chồng và hàm cục bộ.

45 phútCơ bản
Bạn sẽ học được
  • Khai báo, gọi phương thức
  • Tham số mặc định, đặt tên
  • ref, out, params
  • Nạp chồng, biểu thức =>

Cơ sở lý thuyết

Phương thức là thành viên của lớp chứa khối lệnh thực hiện một tác vụ. Chữ ký gồm tên và danh sách kiểu tham số (không gồm kiểu trả về). Khi gọi phương thức, CLR tạo khung ngăn xếp (stack frame) chứa tham số và biến cục bộ; khung bị hủy khi phương thức kết thúc.

Cách truyềnTừ khóaÝ nghĩa
Tham trị(mặc định)Phương thức nhận bản sao giá trị (với kiểu tham chiếu là bản sao địa chỉ)
Tham chiếurefPhương thức làm việc trên chính biến của nơi gọi
Đầu raoutPhương thức phải gán giá trị, dùng để trả nhiều kết quả
Chỉ đọcinTruyền tham chiếu nhưng không cho sửa (struct lớn)
Số lượng tùy ýparamsNhận danh sách tham số dạng mảng
  • Nạp chồng: cùng tên khác chữ ký; trình biên dịch chọn phương thức phù hợp nhất lúc biên dịch.
  • Tuple (int, string) cho phép trả về nhiều giá trị gọn hơn out.
  • Hàm cục bộ khai báo bên trong phương thức khác, chỉ dùng ở đó.
  • Nguyên tắc đơn trách nhiệm: mỗi phương thức làm một việc, tên là động từ rõ nghĩa, ngắn (dưới khoảng 20–30 dòng).

Ví dụ

static double TrungBinh(params double[] ds) => ds.Length == 0 ? 0 : ds.Average();
static string Chao(string ten, string loi = "Xin chào") => $"{loi} {ten}";
static void HoanDoi(ref int a, ref int b) => (a, b) = (b, a);
static bool ChiaDuoc(int a, int b, out int thuong)
{
    thuong = b != 0 ? a / b : 0;
    return b != 0;
}

Console.WriteLine(TrungBinh(7, 8, 9));
Console.WriteLine(Chao(loi: "Chào mừng", ten: "Lan"));
int x = 1, y = 2; HoanDoi(ref x, ref y);
if (ChiaDuoc(10, 3, out var q)) Console.WriteLine(q);

Ứng dụng thực tế

Bài toán: phân tích chuỗi ngày nhập từ người dùng theo mẫu TryParse của .NET – trả về bool cho biết thành công và giá trị qua out, không ném ngoại lệ:

static bool ThuDocNgaySinh(string s, out DateOnly ngay, out string loi)
{
    loi = "";
    if (!DateOnly.TryParseExact(s, "dd/MM/yyyy", out ngay)) { loi = "Sai định dạng dd/MM/yyyy"; return false; }
    int tuoi = DateTime.Today.Year - ngay.Year;
    if (tuoi < 16 || tuoi > 60) { loi = "Tuổi không hợp lệ"; return false; }
    return true;
}
static (int Ngay, int Thang, int Nam) TachNgay(DateOnly d) => (d.Day, d.Month, d.Year);

if (ThuDocNgaySinh("15/08/2006", out var ns, out var thongBao))
    Console.WriteLine(TachNgay(ns));
else Console.WriteLine(thongBao);
Thực hành
  1. Viết phương thức kiểm tra số hoàn hảo.
  2. Viết phương thức giải phương trình bậc hai trả nghiệm qua out.
  3. Nạp chồng phương thức DienTich cho hình tròn và hình chữ nhật.
Tóm tắt bài học
  • Phương thức giúp chia nhỏ và dùng lại mã.
  • Tham số mặc định, đặt tên tăng tính rõ ràng.
  • ref/out truyền tham chiếu.